Σε ένα από τα προηγούμενα άρθρα μου που έγραψα για τον Κύριλλο και τον Μεθόδιο και τους Σλάβους διάβαζα διάφορα συναφή για τη Ρουσία και φυσικά τα ταξιδιωτικά του Καζαντζάκη τα οποία τα βρίσκω απίθανα και απαράμιλλα, που έχουν απ’ όλα μέσα και που μια σελίδα αυτονών κάνει ένα βιβλίο κάποιων άλλων.
Διάβασα, λοιπόν, για τη Ρούσικη επανάσταση και το ρόλο των εβραίων σε αυτή. Πολλά πράγματα τα οποία αγνοούσα εντελώς και για τα οποία ήμουν άδικος στην κριτική μου για τον κουμμουνισμό γενικά. Όπως έγραψα τότε η Ρουσία (και όχι Ρωσία προς τιμή του Καζαντζάκη) έχει πάνω από εκατό εθνότητες. Που κάθε μία έχει τη γλώσσα της, τα ήθη και τα έθιμά της και τη δικιά της ξέχωρη ψυχοσύνθεση, μια πραγματική Βαβυλωνία.
Η τσαρική πολιτική είχε πρόγραμμα να ρουσοποιήσει όλες τις φυλές που κατοικούσαν στην αυτοκρατορία. Δεν επέτρεπε στα σχολεία να διδάσκεται η μητρική γλώσσα παρά μονάχα η Ρωσική. Απαγορευόταν να εκδοθεί βιβλίο και εφημερίδες ή να παρασταθούν θεατρικά έργα ή να γίνουν ομιλίες στην ντόπια γλώσσα. Έπρεπε με κάθε τρόπο να ατροφήσει η εθνική ψυχή και να επιβληθεί με τη βία σε όλες τις εθνότητες η ρούσικη ψυχή.
Ένα από τα καλά που έκαναν οι μπολσεβίκοι, έσπασαν τις αλυσίδες και με τη δημοσίευση της προκήρυξη των δικαιωμάτων των λαών υπογεγραμμένη από το Ρώσο Λένιν και το γεωργιανό Στάλιν.
Προσπάθησαν να μεταφέρουν το νόημα ότι Εβραίος ή Τούρκος Ουκρανός ή Τάρταρος δεν πρέπει διαφέρουν. Να διαφέρουν μόνο σε ένα σημείο, αν είναι κομμουνιστές ή αστοί. Οι πρώτοι, όποια εθνότητα και αν είναι, ό,τι χρώμα και αν έχουν, σε όποια φυλή κι αν ανήκουν, είναι σύντροφοι (πολύ της μόδας και πολύ εφαρμόσιμο τελευταία). Οι δεύτεροι, ας είναι και γονείς τους, είναι οχτροί. Και ό,τι πρόβλημα προκύψει πρέπει να λυθεί με το σπαθί. Η δικτατορία του προλεταριάτου που προσωρινά υπεβλήθη για να σωθεί η επανάσταση, κράτησε από το 1917 μέχρι το 1990, 73 χρόνια.
Τα περισσότερα που σας γράφω τα γράφει ο Καζαντζάκης (και γίνονται αντιληπτά από το ύφος του και την οξύτητα της σκέψεως) στο ταξιδιωτικό του που είχε επισκεφθεί τη Ρωσία το 1925 – 1927. Και ενώ προσπαθεί να είναι αμερόληπτος εντούτοις σε πολλά σημεία κατά τη γνώμη μου είναι θαυμαστής της επανάστασης και έχει κάνει κριτική που του βγήκε λάθος. Μάλιστα γράφει χαρακτηριστικά η ιδέα νίκησε. Γιγάντια επική προσπάθεια που μια μέρα η ιστορία θα τη χαρακτηρίσει Ρούσικο θαύμα. Δυστυχώς οι προβλέψεις του βγήκαν λαθεμένες καθώς και πολλών άλλων διανοούμενων.
Άφησαν όμως πάρα πολλές ισχυρές ιδεοληψίες που τις πληρώνουμε σήμερα ακόμα ειδικά εμείς στην Ελλάδα έχοντας την αριστερά στην εξουσία. Και όπως σκιτσογραφεί και ο ΚΥΡ λέμε το πάτερ ημών στα ΑΤΜ για να μας δώσουνε τον άρτο τον επιούσιο.
Ενώ στη θεωρία ήταν σωστοί, έβαλαν και διάφορα που λέγονται νομοθετήματα που χαλούσαν την κεντρική ιδέα του κουμμουνισμού της ισότητας. Π.χ. αν η ευημερία του συνόλου το απαιτεί τότε η παραβίαση της ατομικής ελευθερίας, η κατάσχεση της περιουσίας, η εξορία, ο φόνος θεωρούνται επιβεβλημένα και νόμιμα μέτρα, ακόμα και η εξόντωση των συντρόφων και αντιπάλων προκειμένου να σωθεί η επανάσταση, γι’ αυτό μετά από εβδομήντα χρόνια κουμμουνισμού εκτοπίστηκαν και σκοτώθηκαν εκατομμύρια άνθρωποι.
Θα νόμιζες πως η ελευτερία πνίγηκε στο αίμα της· μα, όπως γίνεται πάντα, από την πιο βαριά σκλαβιά ξεπετιέται η ελευτερία. Στο μεταβατικό αυτό στάδιο η βία κάποτε είναι απαραίτητη: «δε γίνεται επανάσταση, κήρυχνε ο Λένιν, με άσπρα γάντια’ δεν είναι το Κομμουνιστικό Κόμμα παρθεναγωγείο από απλοϊκές μαθήτριες … Διχτατορία του Προλεταριάτου θα πει: πόλεμος ανήλεος, ακατάπαυτος, μέχρι θανάτου, ενάντια στους αστούς.»
Το βασικό μειονέκτημα που δεν είδαν οι διανοούμενοι ιδεαλιστές και ο Καζαντζάκης ήταν ότι το κουμμουνιστικό καθεστώς έβαλε τηνισότητα πάνω στην ελευθερία και εκεί όπου επεβλήθει ισότητα χάθηκε και η ελευθερία. Η επιδίωξη της ισότητας δεν καταπατούσε μόνο τα ανθρώπινα δικαιώματα αλλά και τη δημιουργική πρωτοβουλία. Παράδειγμα που στο κουμμουνιστικό σύστημα είχαμε ελάχιστες ανακαλύψεις επιστημονικές και μη εν συγκρίσει με τη Δύση.
“Μα οι μπολσεβίκοι έσπασαν και τις αλυσίδες τούτες. Λίγες μέρες μετά την Επανάσταση, δημοσιεύτηκε η Προκήρυξη των Δικαιωμάτων των Λαών της Ρουσίας, υπογραμμένη από το Ρούσο Λένιν και το Γεωργιανό Στάλιν: Α) όλοι οι λαοί της Ρουσίας είναι ανεξάρτητοι και ίσοι. Β) κάθε λαός έχει το δικαίωμα να διαθέτει τον εαυτό του όπως θέλει Γ) καταργούνται όλα τα ειδικά εθνικά προνόμια Δ) όλες οι εθνικές μειοψηφίες δικαιούνται πια να ξετυλίγουνται λεύτερα.
Γενναία, τολμηρή, ιστορική προκήρυξη που δεν τη γέννησε μονάχα ανώτατη ιδεολογική συνείδηση. Παρά και γόνιμη, πολύ επιτήδεια, πραχτική πολιτική. Γκρεμίστηκαν τα σύνορα που χώριζαν την κυρίαρχη ως τώρα εθνότητα από τις άλλες φυλές. Δεν υπάρχουν πια λαοί τύραννοι και λαοί σκλάβοι. Φίλιωσαν εργάτες και χωρικοί απ’ όλες τις ράτσες, λευτερώθηκε κάθε εθνική συνείδηση.
«Ιδρύθηκαν εθνικά σκολειά σε κάθε τόπο, το γλωσσικό ιδίωμα κάθε λαού θεωρήθηκε ως η επίσημη του γλώσσα, για πρώτη φορά άρχισαν να γράφουνται βιβλία και να τυπώνουνται εφημερίδες σε διάφορες ακαλλιέργητες ως τώρα, τοπολαλιές.
Δεκαοχτώ λαοί- Γιακούτοι, Τσουβάχοι, Κερκέζοι κ.α.- δεν είχαν αλφάβητο. Για πρώτη φορά γράφτηκε τώρα το αλφάβητο τους και τυπώθηκαν βιβλία στη μητρική τους γλώσσα.
«Πολλοί ημιάγριοι λαοί φωτίζονται. Η Ταταρία όλη πριν από την Επανάσταση είχε 75 μοναχά σκολειά, όπου διδάσκουνταν η ρούσικη μονάχα γλώσσα. Ύστερα από δέκα χρόνια είχε πάνω από 2000 σκολειά όπου διδάσκουνταν η εθνική τατάρικη γλώσσα. Στο Τουρκεστάν φοιτούσαν επί τσάρου σε όλα εκεί τα σκολειά 300 μονάχα ντόπιοι. Ύστερα από δέκα χρόνια λευτεριάς υπήρχαν 673 σκολεία με 45,000 μαθητές, κι ακόμα 1596 παιδικοί κήποι κι άσυλα παιδιών κι επαγγελματικές σκολές με χιλιάδες σπουδαστές.
Σε όλες τις γλώσσες τυπώνουνται κάθε χρόνο εκατομμύρια βιβλία, εφημερίδες, διαφωτιστικά φυλλάδια, περιοδικά. Η εργασία που γίνεται τώρα στη Ρουσία για να ξυπνήσει ο άνθρωπος, είναι καταπληχτική. Οι οχτροί την παραγνωρίζουν και τη γελοιοποιούν, οι τυφλωμένοι φίλοι την υπερβάλλουν μα κι οι δυο έχουν άδικο. Η εργασία που γίνεται εδώ για τις εθνότητες είναι πολύ σημαντική, μα δύσκολη πολύ και δεν έδωκε ακόμα όλους της τους καρπούς. Μα θα τους δώσει.
«Ο κομμουνισμός δεν εξαφανίζει, δεν ισοπεδώνει τους χαρακτήρες κάθε ατόμου ή φυλής. Τουναντίον, εντείνει και προστατεύει ό,τι χρήσιμο ιδιότυπο μπορεί κάθε άτομο ή λαός να συνεισφέρει στο σύνολο. Γιατί ξέρει πως όλοι, άτομα και λαοί, αλληλοσυμπληρώνουνται και συνεργάζουνται. Κι η ομοιομορφία φτωχαίνει το σύνολο.»
Όταν μιλάμε για εβραίους οι περισσότεροι από εμάς έχουν την εντύπωση ότι σχετικά είναι συνδεδεμένοι με το χρήμα. Ή το ισραηλινό κράτος και η διαμάχη με τους παλαιστινίους αλλά δε γνώριζα και πιστεύω πολλοί από εσάς ότι ο εβραϊκός λαός ήταν πρωτεργάτης σε κάθε επανάσταση γιατί συνεχώς ήταν καταπιεσμένος.
Το θέμα μου παρόλο που είναι ιστορικής σημασίας είναι και επίκαιρο γιατί έχουμε μία αριστερή κυβέρνηση με τεράστια προβλήματα που έχουν κυρίως δημιουργηθεί και που ανδρώθηκε η αριστερά χρησιμοποιώντας ένα άλλο μοτίβο του αντι-μνημονιακού αγώνα. Όμως επικρατεί δυνατά η αριστερή ιδεοληψία που ακόμα παρά τη κατάρρευση της κουμμουνιστικής Ρωσίας και των δορυφόρων της εντούτοις ελλοχεύει σε μερικά στρώματα του λαού μας.
Γράφοντας αυτό το άρθρο μου βλέπω τον κόσμο στις ουρές του ΑΤΜ πράγμα γνώριμο σε σοσιαλιστικούς χώρους. Θυμάμαι κάποτε στη Ρουμανία στην εποχή του Τσαουσέσκου είδα μια σειρά εκατό ανθρώπους έξω από ένα φαρμακείο και διεπίστωσα ότι ο κόσμος αγόραζε μέχρι δύο λεμόνια ανά άτομο. Οι νοικοκυρές και γενικά ο κόσμος σπαταλούσε περισσότερο χρόνο να ψωνίσει παρά να εργαστεί. Το σύστημα δεν απέδιδε γι’ αυτό και υπήρχε και τρομερή φτώχια. Είδα ρακένδυτες γυναίκες - ήταν περίπου εκατό - πληρωμένες από το κράτος να μαζεύουν φύλλα σ’ ένα παρθένο δάσος. Μόνο και μόνο για να δικαιολογήσουν τον κρατικό μισθό τους.
Ακόμα η αριστερά μας είναι πορισμένη με ιδεοληψίες ή στερεοτυπίες και ιδεολογικά συμπλέγματα του παρελθόντος.
Όλα αυτά που έγιναν τότε ήταν πράγματι εντυπωσιακά με θετικά αποτελέσματα στην επιμόρφωση του λαού έστω και αυτή ήταν μονόπλευρη και ανελεύθερη. Όμως εξάλειψε την αγραμματοσύνη σημαντικά. Και επέφερε τη συσπείρωση του λαού. Και αυτά πρέπει να τα υπολογίζουμε ως θετικά στοιχεία της επανάστασης.
Οι περισσότεροι από εμάς γνωρίζουμε τους εβραίους ως ανθρώπους του χρήματος. Όπως π.χ. οι οίκοι του Ροκφέλερ και Ρότσιλντ. Παρεμπιπτόντως διάβασα πρόσφατα για τη διακεκριμένη οικογένεια των γερμανοεβραίων τραπεζιτών Ρότσιλντ που επηρέασε την πολιτικοοικονομική ιστορία της Ευρώπης. Η δυναστεία ιδρύθηκε από το Μάγερ Άμσελ Μπάουερ Ρότσιλντ (1743-1812) που ήταν ένας ενεχυροδανειστής στην Φρανκφούρτη. Και η δυναστεία αυτή πάνω από έναν αιώνα κυριάρχησε στο οικονομικό γίγνεσθαι της Ευρώπης χρηματοδοτώντας π.χ. ταυτοχρόνως τους βρετανούς και τον Βοναπάρτη στους ναπολεόντειους πολέμους. Εγκαινιάζοντας μία στρατηγική προσεταιρισμού όλων των δυνατών και ισχυρών της Ευρώπης. Χρηματοδότησαν τους αποικιακούς πολέμους της Βρετανίας το 1915, έσωσαν την τράπεζα της Αγγλίας τη δεκαετία του 1820 και πλέον ήταν πίσω από όλα καθώς το τραπεζικό τους σύστημα είχε εξαπλωθεί στα πέρατα της Ευρώπης.
Όταν ο τρίτος κατά σειρά πατριάρχης Λιονές δάνεισε ένα πρωτόγνωρο ποσό στη βρετανική κυβέρνηση το 1875 για να αγοράσει το αγγλικό κράτος μετοχές στη διώρυγα του Σουέζ οι Ρότσιλντ ήταν η πλουσιότερη δυναστεία του κόσμου.
Η μοιρόγραφτη φυλή, που έχει ρίξει σε όλον τον κόσμο τα πλοκάμια της κι είναι συχνά πρώτη – γιατί ‘ναι πολύ δυνατή- και στο καλό και στο κακό, καταγγέλλεται και σήμερα, όπως και πριν από είκοσι αιώνες, πως θέλει να ανατρέψει τον κόσμο.
Συχνά και πολύ μορφωμένοι άνθρωποι βεβαιώνουν: «Η ρούσικη επανάσταση είναι έργο των Εβραίων. Είναι μια γιγάντια σατανική συνωμοσία των Εβραίων’ είναι μια γιγάντια σατανική συνωμοσία των Εβραίων εναντίον του χριστιανικού πολιτισμού». Τι ρόλο άραγε έπαιξε και παίζει η επικίνδυνη τούτη ράτσα στον κοσμοϊστορικόν άθλο της ρούσικης καταστροφής και αναδημιουργίας;
Για να μπορέσουμε να δώσουμε κάπως σωστή απάντηση στο ρώτημα τούτο, πρέπει με σαφήνεια να καταλάβουμε: α) ποια είναι η ψυχική σύνθεση κι η ιστορική διαμόρφωση της εβραϊκής φυλής σε όλο τον κόσμο γενικά’ β) ειδικά στη Ρουσία.
Γενικά οι Εβραίοι, από ιστορικές κυρίως αιτίες, που ενεργούν απάνω τους τώρα και τόσους αιώνες, απόχτησαν μια εντελώς ιδιαίτερη ανάμεσα στις υπόλοιπες φυλές, ψυχοσύνθεση. Μελέτησε την ιστορία τους στις δυο τελευταίες χιλιετηρίδες και θα καταλάβεις γιατί η φυλή τούτη, ακολουθώντας σκληρούς βιολογικούς νόμους, αναγκάστηκε να υπερτροφήσει εξαιρετικά έντονες ιδιότητες – αρετές και κακίες – για να κατορθώσει, μέσα σε τόσους διωγμούς, να επιζήσει.
Έτσι ζούσαν, αιώνες, μέσα σε θανάσιμη αγωνία. Ήταν λοιπόν φυσικό ν’ αποχτήσουν αμυντικές δυνάμεις και να υπερτροφήσουν ιδιότητες εντελώς εξαιρετικές. Πρώτα πρώτα το μίσος ενάντια στο Κράτος, κάθε Κράτος. Αναγκαστικά οι σφαγές και οι αδικίες τούτες τους έκαναν επαναστάτες’ ονειροπολούσαν κρυφά μέσα στα χαμώγια τους να ρίξουν το άδικο καθεστώς – και κάθε γι’ αυτούς καθεστώς ήταν άδικο – και να φέρουν στον κόσμο δικαιοσύνη. Έπλασαν με το αίμα τους και με τα δάκρυα και με το μίσος ένα Μεσσία που θα ‘ρχουταν παντοδύναμος μια μέρα να τους λευτερώσει. Το Κράτος γι’ αυτούς ήταν η οργανωμένη αδικία’ γιατί αληθινά κανένας λαός όσο ο ιουδαϊκός δε δοκίμασε τόσο απανωτά την τυραννία, την απληστία και την αδικία του δυνατού.
Να γιατί οι Εβραίοι έπαιξαν σημαντικό ρόλο στη ρούσικη επανάσταση. Οι μορφωμένοι τους ήταν σχεδόν όσοι κι όλης της υπόλοιπης Ρουσίας ήταν όχι μονάχα τα πιο γνήσια επανασταστικά στοιχεία απλά κι οι μόνο που μπορούσαν να δώσουν τους πιο φανατικούς αρχηγούς σε μιαν επανάσταση που είχε διεθνή χαρακτήρα κι ήθελε να ρίξει τις κρατικές εξουσίες κηρύχνοντας δικαιοσύνη, ισότητα και λευτεριά. Μάχουνταν δηλαδή να πραγματοποιήσει τις προαιώνιες ελπίδες της εβραϊκής φυλής.
Μια μέρα ρώτησαν το μεγάλο Εβραίο οικονομολόγο και φιλόσοφο Ρατενάου: - Ποιο θα ναι το αποτέλεσμα του ρούσικου κομμουνισμού; - Μια φοβερή σφαγή των Εβραίων αποκρίθηκε.
«θα ‘ρθει μέρα, διαλαλούσε ο Νεκράσωφ, που όλοι οι εργάτες θ’ αναστηθούν από τα ρούσικα χώματα!»
O κομμουνισμός ήταν ένα σοβαρό κίνημα που οι πιθανότητες στα αρχικά χρόνια – συνολικά 79 - του ήταν υπέρ στο ότι θα κατακτήσει τον κόσμο, έστω και με το σπαθί. Αυτό όμως δε συνέβη με το σπαθί. Δε τα κατάφερε γιατί οργανώθηκε και η Δύση πχ με το ΝΑΤΟ κτλ. έχασε όμως και ειρηνικά αφού οι ίδιοι οι λαοί το αποκήρυξαν.
Όμως οι ιδεοληψίες του είναι πολύ ισχυρές ακόμα σε ορισμένα στρώματα του λαού που είναι τόσο ισχυρές φανατικές που λίγο διαφέρουν στην ισχύ τους με τους οπαδούς του Μωάμεθ.
Διάβασα σ’ ένα άρθρο στην Καθημερινή του Πάσχου Μανδραβέλη με τίτλο η κομπλεξική αριστερά που αναφέρεται στην αριστερά γενικά. Εγώ δε θα ήθελα να πάρω σβάρνα όλη την αριστερά όμως η πλειοψηφία της σκέφτεται και ενεργεί κάπως έτσι.
Το πρόβλημά της είναι το διαζύγιο που έχει πάρει από την πρόοδο(παρόλο που αποκαλείται Αριστερά της Προόδου). Ποδηγετημένη από τη σταλινική ιδεολογία, εμποτισμένη από ακροδεξιές εθνικιστικές κορόνες αυτή η Αριστερά βλέπει ως δυνάμει απειλή καθετί που προέρχεται από τη Δύση. Από τις νέες τεχνολογίες –ας θυμηθούμε λίγο την αριστερή φιλολογία που υπήρξε τα πρώτα χρόνια για το διαδίκτυο- μέχρι τις σύγχρονες μεθόδους μάνατζμεντ, όλα θεωρήθηκαν φτηνά κόλπα των καπιταλιστών «για να ρουφήξουν το αίμα των εργαζόμενων». Ακόμη και η παραγωγικότητα έγινε «ύποπτη»… Θέμα μη αμφισβητήσιμο αφού η παραγωγικότητα ανυψώνει το βιοτικό επίπεδο των λαών.
Ας μιλήσουμε για τη σημερινή αριστερά μας που το μόνο που έχουν στο μυαλό τους την ειδική και προνομιούχα αντιμετώπιση του κράτους εις βάρους του παραγωγικού ιδιωτικού τομέα με κύριο γνώμονα και προτεραιότητα πώς να διορίσουν ή να επαναδιορίσουν π.χ. υπαλλήλους της ΕΡΤ και καθαρίστριες ενώ η χώρα είναι στον γκρεμό. Ή να περάσουν νόμους σε κακό χρόνο, σε wrong timing. Ή που τουλάχιστον αυτή την εποχή μία κυβέρνηση ασυντόνιστη από διάφορους ανθρώπους χωρίς τουλάχιστον να έχουν ένα μηδαμινό συντονισμό τουλάχιστον προς τα έξω. Δεν επιτρέπουν έτσι στη Δύση να μας βοηθήσει. Σχεδόν όλα που υποσχέθηκαν δεν τα τήρησαν. Συμπεριλαμβανομένης και της διαφάνειας που περιμέναμε όλοι από τους πολιτικούς μας με το διορισμό ως κύριο γνώρισμα την κομματική τους ταυτότητα.
Όσο για το ΚΚΕ ζει στην εποχή του Μαρξ. Που παροτρύνει, δε το λέει βέβαια, με τη βία κατάληψη της εξουσίας κολλημένο στο παλιό σύνθημα προλεταριάτα όλου του κόσμου ενωθείτε. Μα ποια προλεταριάτα; Σήμερα ο εργάτης είναι ελεύθερος και σκεπτόμενος και συμμετέχει και με το μυαλό του στην παραγωγή. Η χειρωνακτική εργασία συμπεριλαμβανομένης και της αγροτικής δεν ξεπερνά το 12%. Τα υπόλοιπα είναι υπηρεσίες. Μα πώς θα κάνουν την επανάσταση αφού οι ίδιοι είναι μία μειοψηφία;
Μήπως περιμένουν το θαύμα της δευτέρας παρουσίας του Μάρξ; Παραβλέπουν την πραγματικότητα ότι σε καμία άλλη χώρα του κόσμου δεν υπάρχει πια κομμουνισμός εκτός από τη Βόρειο Κορέα. Ακόμα πιστεύουν ότι η ραπτομηχανή έφερε καταστροφή στην τότε κοινωνία γιατί έκοψε θέσεις εργασίας από τους ραφτάδες…
Είπα πολλά σε αυτό το άρθρο λόγω της κατάστασης. Θα κλείσω με στίχους του Σαββόπουλου και ένα σκίτσο του ΚΥΡ: Ήμασταν πάντοτε της ήττας (Αριστερά) που νικάει την εξουσία. Και ξαφνικά μας παραδοθεί αληθινά. Τι τραγωδία.
Nαι. Τι τραγωδία. Mε τράπεζες κλειστές και ουρές στα ΑΤΜ, με ποιους πάμε, πού πάμε;
ΥΓ Αυτό το άρθρο γράφτηκε κατά τη διάρκεια του δημοψηφίσματος σήμερα Δευτέρα υπήρξε συμφωνία, ο πρωθυπουργός, παρά τα πολλά και αλλεπάλληλα σφάλματα, για πρώτη φορά έβαλε την Ελλάδα πάνω από το κόμμα. Ας ελπίσουμε ότι θα κρατήσει αυτά που συμφώνησε και θα επαναφέρει τη χώρα σε ομαλότητα.
